აკრედიტაციის ლექსიკონი

აკრედიტაციისა და ჯანდაცვის ხარისხის 49 ძირითადი ტერმინი, ქართულად და ინგლისურად.

FMEA

შეცდომის რეჟიმებისა და შედეგების ანალიზი: რისკების წინასწარი შეფასება პროცესში.

Gold / Platinum / Diamond

Qmentum International-ის აკრედიტაციის სამი დონე.

HSO

Health Standards Organization: ორგანიზაცია, რომელიც Accreditation Canada-ს პროგრამების სტანდარტებს ადგენს.

ISO 15189

სამედიცინო ლაბორატორიების ხარისხისა და კომპეტენციის საერთაშორისო სტანდარტი.

ISO 9001

ხარისხის მართვის სისტემის საერთაშორისო სტანდარტი ნებისმიერი ორგანიზაციისთვის.

ISQua

ჯანდაცვაში ხარისხის საერთაშორისო საზოგადოება, რომელიც მააკრედიტებელ ორგანიზაციებსა და მათ სტანდარტებს აკრედიტებს.

PDSA ციკლი PDSA cycle

დაგეგმე – გააკეთე – შეისწავლე – იმოქმედე: ცვლილების გამოცდისა და დანერგვის მეთოდი.

Qmentum International

Accreditation Canada-ს საერთაშორისო აკრედიტაციის პროგრამა.

SBAR

სტრუქტურირებული კომუნიკაციის მოდელი: სიტუაცია, ფონი, შეფასება, რეკომენდაცია.

SOP Standard operating procedure (SOP)

წერილობითი ინსტრუქცია, რომელიც აღწერს, როგორ სრულდება კონკრეტული პროცესი.

აკრედიტაცია Accreditation

დამოუკიდებელი გარე შეფასება, რომელიც ადასტურებს, რომ დაწესებულება ხარისხისა და უსაფრთხოების სტანდარტებს აკმაყოფილებს.

ბრძანება №4/ნ Order №4/N

ჯანდაცვის სამინისტროს 2023 წლის ბრძანება, რომელიც საყოველთაო ჯანდაცვის მიმწოდებლებისთვის საერთაშორისო აკრედიტაციას ითხოვს.

დაცემის პრევენცია Falls prevention

დაცემის რისკის შეფასება და ზომების მიღება პაციენტის დაზიანების თავიდან ასაცილებლად.

თვითშეფასება Self-assessment

დაწესებულების მიერ საკუთარი პრაქტიკის შედარება სტანდარტებთან ვიზიტამდე.

თითქმის შეცდომა Near miss

ინციდენტი, რომელიც პაციენტამდე არ მივიდა ან ზიანი არ გამოიწვია.

ინფექციის პრევენცია და კონტროლი Infection prevention and control (IPC)

ღონისძიებები ინფექციის გადაცემის თავიდან ასაცილებლად: ხელის ჰიგიენა, სტერილიზაცია, იზოლაცია.

ინფორმაციის გადაცემა Handover

პაციენტის შესახებ ინფორმაციის უსაფრთხო გადაცემა პერსონალს ან განყოფილებებს შორის.

ინფორმირებული თანხმობა Informed consent

პაციენტის ნებაყოფლობითი თანხმობა მკურნალობაზე სრული და გასაგები ინფორმაციის მიღების შემდეგ.

ინციდენტი Incident

მოვლენა, რომელმაც პაციენტს ზიანი მიაყენა ან შეეძლო მიეყენებინა.

კრიტერიუმი Criterion

სტანდარტის კონკრეტული, შეფასებადი მოთხოვნა.

ლიცენზია / ნებართვა Licence / permit

სახელმწიფოს მიერ გაცემული უფლება საქმიანობაზე, მინიმალური მოთხოვნების საფუძველზე.

მააკრედიტებელი ორგანიზაცია Accreditation body

ორგანიზაცია, რომელიც სტანდარტებს ადგენს ან იყენებს, აფასებს დაწესებულებებს და ანიჭებს აკრედიტაციას, მაგ. Accreditation Canada.

მაკორექტირებელი ქმედება Corrective action

ღონისძიება, რომელიც აღმოფხვრის შეუსაბამობას და ხელს უშლის მის განმეორებას.

მაღალი რისკის მედიკამენტები High-alert medications

მედიკამენტები, რომელთა შეცდომით გამოყენებამ შეიძლება სერიოზული ზიანი გამოიწვიოს.

მედიკამენტების შეჯერება Medication reconciliation

პაციენტის მიერ მიღებული მედიკამენტების სრული სიის შედარება დანიშნულებასთან მიღებისას, გადაყვანისა და გაწერისას.

მიზეზის ძირეული ანალიზი Root cause analysis (RCA)

ინციდენტის სისტემური მიზეზების კვლევა, დამნაშავის ძებნის ნაცვლად.

მმართველობა Governance

დაწესებულების ხელმძღვანელობის სისტემა: პასუხისმგებლობა, ანგარიშვალდებულება, გადაწყვეტილებების მიღება.

მოკლე ვადით შეტყობინებული ვიზიტი Short-notice survey

ვიზიტი, რომლის შესახებაც დაწესებულება მცირე დროით ადრე იგებს; ამოწმებს ყოველდღიურ პრაქტიკას.

პაციენტზე ორიენტირებული მომსახურება People-centred care

მომსახურება, რომელიც პაციენტისა და ოჯახის საჭიროებებს, ღირებულებებსა და არჩევანს ეფუძნება.

პაციენტთა საბჭო Patient council

პაციენტებისა და საზოგადოების წარმომადგენლების ჯგუფი, რომელიც დაწესებულებას უკუკავშირს აძლევს.

პაციენტთან ურთიერთობის კოორდინატორი Patient relations coordinator

თანამშრომელი, რომელიც პაციენტების კითხვებსა და საჩივრებს განიხილავს.

პაციენტის იდენტიფიკაცია Patient identification

პაციენტის ვინაობის გადამოწმება მინიმუმ ორი იდენტიფიკატორით ყოველი პროცედურის წინ.

პაციენტის ომბუდსმენი Patient ombudsman

დამოუკიდებელი პირი, რომელიც პაციენტის საჩივრებს დაწესებულებისგან დამოუკიდებლად განიხილავს.

პაციენტის უსაფრთხოება Patient safety

პაციენტისთვის თავიდან აცილებადი ზიანის პრევენცია მკურნალობის დროს.

პაციენტის ჩართულობა Patient engagement

პაციენტების მონაწილეობა საკუთარ მკურნალობასა და დაწესებულების გაუმჯობესებაში.

პოლიტიკა Policy

დაწესებულების ოფიციალური წესი ან პრინციპი კონკრეტულ საკითხზე.

რისკების მართვა Risk management

რისკების იდენტიფიცირება, შეფასება და შემცირება.

სავალდებულო ორგანიზაციული პრაქტიკა Required Organizational Practice (ROP)

მტკიცებულებებზე დაფუძნებული ღონისძიება, რომელიც პაციენტის უსაფრთხოების მთავარ რისკს ამცირებს და აკრედიტაციისთვის აუცილებელია.

საყოველთაო ჯანდაცვა Universal Health Coverage (UHC)

საქართველოს სახელმწიფო პროგრამა, რომელიც მოსახლეობის სამედიცინო მომსახურებას აფინანსებს.

სტანდარტი Standard

მოთხოვნების ერთობლიობა, რომელიც აღწერს, რა უნდა აკეთებდეს დაწესებულება კონკრეტულ სფეროში.

სტერილიზაცია Sterilization

სამედიცინო ინსტრუმენტებიდან ყველა მიკროორგანიზმის განადგურება.

ტრასერი Tracer

შეფასების მეთოდი, როცა შემფასებელი პაციენტის გზას ან პროცესს თავიდან ბოლომდე მიჰყვება.

უსაფრთხოების კულტურა Safety culture

გარემო, სადაც პერსონალი თავისუფლად აცხადებს შეცდომებსა და რისკებზე და ორგანიზაცია სწავლობს მათგან.

შემფასებელი Surveyor

სერტიფიცირებული ექსპერტი, რომელიც დაწესებულებას ადგილზე აფასებს.

შემფასებლების ვიზიტი On-site survey

რამდენიმედღიანი შეფასება ადგილზე: დაკვირვება, ინტერვიუები, დოკუმენტების შემოწმება.

ხარვეზების ანალიზი Gap analysis

განსხვავების განსაზღვრა ამჟამინდელ პრაქტიკასა და სტანდარტის მოთხოვნებს შორის.

ხარისხის ინდიკატორი Quality indicator

გაზომვადი მაჩვენებელი, რომლითაც ხარისხი ან უსაფრთხოება ფასდება.

ხარისხის მუდმივი გაუმჯობესება Continuous quality improvement

ხარისხის სისტემატური გაზომვა და გაუმჯობესება, მაგ. PDSA ციკლით.

ხელის ჰიგიენა Hand hygiene

ხელის დამუშავება ან დაბანა კლინიკური კონტაქტის ძირითად მომენტებში.